Hóa đơn điện tử trong biện pháp hỗ trợ doanh nghiệp vượt qua covid-19

Hai đợt dịch bệnh covid-19 đã có ảnh hưởng tiêu cực đến hầu hết các ngành kinh tế, các lĩnh vực xã hội. Ảnh hưởng ở mức độ rất nghiêm trọng đối với các ngành hàng không, vận tải, du lịch, dịch vụ lưu trú, ăn uống và ảnh hưởng tới cả các lĩnh vực học tập, thể thao, giải trí.

Nhiều doanh nghiệp đã phải tạm ngừng hoạt động, thu hẹp quy mô, giảm việc làm, giảm lao động. Theo Tổng cục Thống kê, đã có ít nhất 17,6 triệu người bị giảm thu nhập do dịch bệnh; số doanh nghiệp tạm dừng kinh doanh tăng 41,5% (trong 7 tháng đầu năm 2020); Tỷ lệ thất nghiệp tăng cao nhất trong 10 năm qua, với 30,7% tổng số thất nghiệp là lao động trong độ tuổi từ 15 đến 54.

Hóa đơn điện tử trong biện pháp hỗ trợ doanh nghiệp vượt qua covid-19

Cố gắng phục hồi nền kinh tế, trong gói hỗ trợ đầu tiên 62.000 tỷ đồng, Chính phủ đã sử dụng nhiều biện pháp hỗ trợ cho các doanh nghiệp bị thiệt hại vì Covid, đặc biệt là đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ: Doanh nghiệp được vay vốn ngân hàng với lãi suất thấp; vay ưu đãi để trả lương cho người lao động; giảm và giãn thời hạn nộp BHXH; gia tăng giải ngân đầu tư công; giãn nộp thuế và tiền thuê đất; giảm 30% thuế Thu nhập doanh nghiệp và giảm thuế Tiêu thụ đặc biệt, thuế Thu nhập cá nhân phải nộp trong năm 2020. Tuy nhiên, các chuyên gia kinh tế đánh giá: Hiệu quả của gói hỗ trợ đợt 1 không cao khi chỉ có 17.000 tỷ đồng được giải ngân (tới giữa tháng 8/2020). Nguyên nhân chủ yếu của tình trạng chậm trễ, kém hiệu quả là do thủ tục rườm rà, điều kiện hỗ trợ khắt khe.

Trong gói hỗ trợ đầu tiên có các giải pháp về thuế. Nhưng việc hỗ trợ về thuế Thu nhập doanh nghiệp, thuế Thu nhập cá nhân được cho là không có nhiều tác động tích cực đến doanh nghiệp, đến đời sống của người lao động. Bởi vì người lao động đang thất nghiệp, giảm lương thì thu nhập đâu có đến được ngưỡng chịu thuế Thu nhập cá nhân; tương tự, thuế Thu nhập doanh nghiệp chỉ phát sinh đối với doanh nghiệp có lợi nhuận trong khi hầu hết các doanh nghiệp đều đang gặp khó khăn chồng chất. 

 Hiện nay, gói hỗ trợ lần 2 có giá trị 18.600 tỷ đồng đang được nghiên cứu đề xuất với Chính phủ. Các chuyên gia cho rằng, cần phải tính đến các tác động thực chất hơn của các giải pháp hỗ trợ thuế. Có thể phải xác định lại sắc thuế và đối tượng cần hỗ trợ.

Thuế Thu nhập cá nhân, tiền thuê đất, thuế Thu nhập doanh nghiệp … trong gói hỗ trợ lần 1 đã kém phát huy hiệu quả. Có ý kiến là nên hỗ trợ bằng biện pháp giảm thuế GTGT. Thuế GTGT khi giảm có tác động đến hầu hết các đối tượng xã hội. Nguyên liệu, dịch vụ đầu vào giảm giá thì sản phẩm hàng hóa bán ra sẽ rẻ hơn, người sản xuất công đoạn sau, người tiêu dùng sẽ được lợi do giá mua thấp hơn trước. Về phạm vi hỗ trợ, nên tập trung vào khối các doanh nghiệp vừa và nhỏ, siêu nhỏ. Đây là khối doanh nghiệp vừa sử dụng nhiều lao động, vừa dễ bị tổn thương do hạn chế về năng lực nên rất cần sự hỗ trợ của nhà nước. Tuy rằng biện pháp giảm thuế GTGT có tác dụng ngay lập tức và với tất cả các doanh nghiệp đang hoạt động nhưng cũng cần phải có điều kiện ràng buộc. Điều kiện đó chỉ có thể là: Doanh nghiệp sẽ được áp dụng biện pháp giảm thuế GTGT nếu thực hiện đúng và đầy đủ các quy định về sử dụng hóa đơn trong mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ. Có một thuận lợi cực lớn, đó là hóa đơn đã chuyển đổi sang phương thức điện tử. Sử dụng hóa đơn điện tử, ngoài những lợi ích lớn cho doanh nghiệp như tiết kiệm chi phí, dễ dàng quản lý, thuận tiện cho quản trị doanh nghiệp, an toàn, bảo mật thì đồng thời cũng giúp cho cơ quan thuế quản lý tốt hơn doanh thu, chi phí phát sinh của các doanh nghiệp để xác định mức thuế đúng quy định. Nếu biện pháp hỗ trợ giảm mức thuế GTGT được chấp thuận thì điều kiện “sử dụng hóa đơn đúng quy định” chỉ nên áp dụng với các doanh nghiệp đã sử dụng hóa đơn điện tử trong mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ. Đặt điều kiện sử dụng hóa đơn điện tử trong biện pháp hỗ trợ giảm mức thuế GTGT cũng chính là thúc đẩy tiến trình xây dựng xã hội số theo chỉ đạo của Chính phủ./.

>>Hà Nội: Đã có 32 đơn vị đủ điều kiện cung cấp hóa đơn điện tử cho doanh nghiệp

>>Giải đáp những thắc mắc liên quan đến bản thể hiện hóa đơn điện tử